Goed. Beter. Best. Kwaliteit. Optimaal. Het zijn allemaal woorden die mensen gebruiken om te zeggen dat ze iets nastrevenswaardig vinden.

Maar ze geven geen richting.

In de Van Dale staat bij het woord ‘goed’: ’tot voordeel strekkend’. Je zegt dus dat een verandering volgens jou voordelen heeft, maar niet welke. Je geeft blijk van een waardeoordeel maar je laat in het midden vanuit welke waarden je oordeelt.

Al die variaties op het woord ‘goed’ zijn dus geen waarde op zichzelf, ze zijn een lege huls die je nog moet vullen met waarden die jij nastrevenswaardig vindt.

Brengt de verandering meer gezondheid, snelheid, vrijheid, zorgvuldigheid, stabiliteit, privacy, zichtbaarheid, zelfstandigheid, bereikbaarheid, groei, gelijkheid, betaalbaarheid, rechtvaardigheid, inclusie, duurzaamheid, winstgevendheid, comfort, rust, kansengelijkheid of vrede?

En voor wie?

Zo geef je de veranderopgave wel gevoel voor richting. Met de waarde waar je meer van wilt geef je woorden aan je 𝐯𝐞𝐫𝐥𝐚𝐧𝐠𝐞𝐧. Je geeft ook woorden aan je 𝐩𝐢𝐣𝐧 als je zegt hoe ver jullie daar nu vanaf zitten en hoe erg je dat vindt. En je kunt onderzoeken welke 𝐨𝐨𝐫𝐳𝐚𝐤𝐞𝐧 aan het werk zijn dat die waarde nu niet op het niveau is dat je zou willen. Alleen dan kun je 𝐨𝐩𝐥𝐨𝐬𝐬𝐢𝐧𝐠𝐞𝐧 kiezen die de waarde laten toenemen.

Je bezinnen op de waarde waar je meer van wilt helpt ook om de heftigheid in te schatten die je gaat tegenkomen. Als de ander jouw waarde niet deelt is weerstand te verwachten.

Daar komt bij dat met veel opgaven meerdere waarden zijn gemoeid. Dat vraagt een scherp gesprek over wat het meest urgent is, want het is zelden alleen maar én-én. Vaak staat het bereiken van de ene waarde op gespannen voet met de andere. Die waardeconflicten zullen de dynamiek van het gesprek gaan bepalen.

Dus?

Vul de lege huls met de waarde(n) waar het gevoel naar uitgaat, zodat jullie een gedeeld en realistisch beeld krijgen naar welk ‘beter’ jullie onderweg zijn.